تحلیل آزمون قلم چی ۱۶ آبان ۱۴۰۴ زیست 📍 pdf نکات هر سوال 📍

تحلیل آزمون قلم چی ۱۶ آبان زیست دوازدهم ( هر ۶۰ سوال پایه های دوازدهم یازدهم و دهم ) در این مطلب قرار داده شده است.

در ادامه تلاش کردیم یک تحلیل کلی از سوالات درس زیست آزمون ۱۶ آبان ۱۴۰۴ قلم چی را به صورت خلاصه و مفید بررسی کنیم و نکات مربوط به تک تک سوالات را در به همراه سطح دشواری به صورت متنی و فایل pdf قرار دهیم تا داوطلبان بتوانند در تحلیل بعد از آزمون خود موفق تر عمل کنند.

* مطلب به روزرسانی شد. فایل pdf در حال بارگذاری *

با تیم نوین کنکور همراه باشید.

آنچه در این مطلب میخوانید

تحلیل آزمون قلم چی ۱۶ آبان زیست

قسمت زیست آزمون امروز ۱۶ آبان برای دانش‌آموزان پایه دوازدهم در مجموع دشوار به حساب می آید.

پرسش‌ها از هر دو حوزه‌ی زیست پایه و زیست دوازدهم از مباحث سخت طرح شده و هر دو بخش شامل مفاهیم سنگین و ترکیبی بوده‌اند.

در بخش زیست دوازدهم، مباحث رونویسی، ترجمه و تنظیم بیان ژن — که جزء پیچیده‌ترین مباحث فصل‌های مولکولی هستند — مطرح شده‌اند و در بخش زیست پایه نیز پرسش‌ها بر مفاهیم تحلیلی‌تر متمرکز بوده‌اند.

ترکیب این دو حوزه باعث شده تا آزمون جنبه‌ی مفهومی قوی و سطح دشواری بالایی پیدا کند.

نظر شما درباره سطح دشواری زیست در این آزمون چه بود؟

درصد	عملکرد
زیر ۴۰ درصد	دچار ضعف آموزشی هستید و نیاز به رفع نواقص بنیادین در این درس دارید و لازم است رویکرد آموزشی خود را به حد زیادی بهبود ببخشید.
۴۰ تا ۵۵-۶۰ درصد	داوطلب درک اولیه از مباحث دارد اما هنوز تسلط مفهومی کامل پیدا نکرده و باید روش مطالعه‌ی خود را تصحیح کند.
۶۰ تا ۷۵-۸۰ درصد	این درصد فوق العاده ای به حساب می آید، زیرا سوالات آزمون تا حد زیادی وقت‌گیر بود و دام‌های مفهومی زیادی در بسیار از سوالات وجود داشت.
۸۰ درصد به بالا	این درصد نشانه‌ی تسلط تقریبا کامل، دقت ذهنی و مدیریت زمان بسیار عالی است و احتمالا این درصد به ترازهای بسیار خوب تعلق دارد.

مطلب پیشنهادی که برای شما مفید است:

⭐ بهترین منابع زیست کنکور ⭐

نکات سوالات زیست آزمون ۱۶ آبان قلم چی ۱۴۰۴ ( سوالات ۱ تا ۲۰)

✅ در حال تکمیل ✅

زیست دوازدهم (سوالات ۱ تا ۲۰)

عدد سوال	سطح دشواری	نکات
۱	آسان	نکته ۱: در رونویسی فقط یکی از دو رشته‌ی DNA به‌عنوان الگو استفاده می‌شود. نکته ۲: در پایان رونویسی، RNA پلیمراز از DNA جدا می‌شود.نکته ۳: RNA ساخته‌شده در حین رونویسی هنوز به DNA متصل است و تدریجاً جدا می‌شود. نکته ۴: طول RNA در حال ساخت از ابتدای ژن به انتهای ژن افزایش می‌یابد.
۲	آسان	نکته ۱: همانندسازی فقط یک‌بار در مرحله‌ی S چرخه‌ی یاخته‌ای انجام می‌شود. نکته ۲: در رونویسی نوکلئوتید مکمل آدنین، یوراسیل است. نکته ۳: در همانندسازی نوکلئوتید مکمل آدنین، تیمین است. نکته ۴: وجه تفاوت رونویسی و همانندسازی این است که محصول رونویسی (RNA) در ریبوزوم مشاهده می‌شود ولی محصول همانندسازی (DNA) خیر. نکته ۵: در هر دو فرایند از بازهای مکمل استفاده می‌شود اما نوع بازهای مکمل متفاوت است.
۳	متوسط	نکته ۱: در باکتری‌ها فقط یک نوع آنزیم RNA پلیمراز وجود دارد که همه انواع RNA را می‌سازد. نکته ۲: باکتری‌ها فاقد اگزون و اینترون هستند، پس حلقه‌سازی در مجاورت RNA و DNA دیده نمی‌شود. نکته ۳: تفاوت DNA و RNA تنها در نوع بازها نیست، بلکه قندها نیز متفاوت‌اند (دئوکسی‌ریبوز و ریبوز). نکته ۴: تب بالا می‌تواند موجب دناتوره شدن (غیرفعال شدن) آنزیم‌های باکتری پوشینه‌دار شود.
۴	متوسط	نکته ۱: مرحله‌ای که عامل آزادکننده در جایگاه A قرار می‌گیرد، پایان ترجمه است. نکته ۲: در این مرحله فقط امکان شکست پیوند بین رمزه و پادرمزه در جایگاه P وجود دارد، نه تشکیل. نکته ۳: در مرحله‌ی قبل (طویل شدن)، پیوند پپتیدی در جایگاه A تشکیل می‌شود. نکته ۴: رمزه‌ها و پادرمزه‌ها در تمام جانداران ساختار مشابهی دارند (کد ژنتیکی جهانی است). نکته ۵: در مرحله‌ی پایان ترجمه رمزه‌ی توقف وارد جایگاه A می‌شود.
۵	آسان	نکته ۱: شکل سه‌بعدی L در مولکول tRNA در اثر تاخوردگی‌های بعدی ایجاد می‌شود نه در شروع تاخوردگی‌ها. نکته ۲: رمزه‌ی پایان هیچ آمینواسیدی را رمز نمی‌کند. نکته ۳: رمزه‌ی آغاز هرگز وارد جایگاه E نمی‌شود و در جایگاه P قرار می‌گیرد. نکته ۴: آنتی‌کدون tRNA آغازگر برابر با توالی UAC است. نکته ۵: تشکیل ساختار برگ شبدری در tRNA به‌کمک پیوندهای هیدروژنی در داخل مولکول انجام می‌شود.
۶	متوسط	نکته ۱: در یوکاریوت‌ها اتصال عوامل رونویسی می‌تواند موجب خمیدگی DNA شود. نکته 2: اتصال RNAهای کوچک به mRNA مانع ترجمه می‌شود ولی پلی‌پپتید ساخته‌شده را تجزیه نمی‌کند. نکته ۳: RNAهای کوچک به mRNA متصل می‌شوند نه به ریبوزوم. نکته ۴: کاهش فشردگی کروموزوم باعث افزایش بیان ژن می‌شود، نه کاهش آن.
۷	سخت	نکته ۱: در رونویسی DNA حلقوی (باکتری)، ایجاد پیوند بین آدنین و تیمین رخ می‌دهد و طبیعی است. نکته ۲: جدا بودن کامل دو رشته‌ی DNA در سراسر ژن در بعضی موارد ممکن است و دور از انتظار نیست. نکته ۳: نابرابری مقدار سیتوزین و گوانین در RNA تولیدی طبیعی است چون قانون چارگاف برای DNA است. نکته ۴: RNA پلیمراز می‌تواند بدون ایجاد پیوند از روی بخش‌هایی مانند اپراتور عبور کند. نکته ۵: هیچ‌یک از موارد فوق دور از انتظار نیست؛ تعداد موارد دور از انتظار صفر است.
۸	آسان	نکته ۱: در ژن‌ها معمولاً تعداد اگزون‌ها از تعداد اینترون‌ها یکی بیشتر است. نکته ۲: در فرایند پیرایش، در مجموع آب مصرف می‌شود (دو پیوند شکسته، یک پیوند ساخته می‌شود). نکته ۳: در پیرایش، ساختار DNA تغییری نمی‌کند. نکته ۴: پیرایش بعد از رونویسی ام‌ـ‌آر‌ـ‌اِن‌ـ‌ای اولیه انجام می‌شود، نه هنگام رونویسی.
۹	متوسط	نکته ۱: مشاهده‌ی سه رشته نوکلئیک‌اسید (دو رشته DNA و یک رشته RNA) در حباب رونویسی طبیعی است. نکته ۲: حذف رونوشت‌های میانی تنها در mRNA رخ می‌دهد نه همه‌ی RNAها. نکته ۳: نزدیک انتهای ژن، رشته‌ی RNA در حال جدا شدن از DNA است. نکته ۴: تغییر در RNA در حین رونویسی ممکن است رخ دهد.
۱۰	متوسط	نکته ۱: RNA پلیمراز نوع Ⅲ مولکول‌هایی می‌سازد (tRNA) که پس از رونویسی دچار تغییر می‌شوند. نکته ۲: RNA پلیمراز نوع Ⅱ مولکول mRNA را می‌سازد که لزوماً دچار تغییر پس از رونویسی نمی‌شود. نکته ۳: تفاوت اصلی میان نوع دوم و سوم در میزان و نوع تغییرات پس از رونویسی است.
۱۱	سخت	نکته ۱: پیوند پپتیدی بین دو آمینواسید متصل به tRNA برقرار می‌شود. نکته ۲: ورود موقت tRNAهای نامتناسب به جایگاه A ممکن است ولی مرتبط با خطاهای طبیعی ترجمه است. نکته ۳: جدا شدن mRNA از ریبوزوم پیش از جدا شدن پلی‌پپتید امکان‌پذیر نیست. نکته ۴: پایان ترجمه پس از آزاد شدن کامل زنجیره پلی‌پپتیدی رخ می‌دهد.
۱۲	متوسط	نکته ۱: در پایان ترجمه، کدون پایان در جایگاه A ریبوزوم قرار دارد. نکته ۲: در این مرحله، آخرین tRNA حامل زنجیره پلی‌پپتیدی در جایگاه P قرار دارد و جایگاه E خالی است. نکته ۳: در این مرحله فقط امکان شکست پیوند بین رمزه و پادرمزه در جایگاه P وجود دارد نه تشکیل. نکته ۴: خروج tRNA بدون آمینواسید از جایگاه E در مرحله‌ی دوم ترجمه رخ می‌دهد. نکته ۵: متیونین ممکن است بسته به موقعیت خود (ابتدای زنجیره یا میانه‌ی آن) دارای گروه آمین یا کربوکسیل آزاد باشد یا نباشد.
۱۳	متوسط	نکته ۱: در رونویسی و ترجمه‌ی هم‌زمان، تنها در پروکاریوت‌ها این فرایند امکان‌پذیر است. نکته ۲: tRNAهای نزدیک‌تر به رشته‌ی الگو، فاصله‌ی بیشتری از کدون آغاز دارند. نکته ۳: در یوکاریوت‌ها به دلیل وجود هسته، هم‌زمانی رونویسی و ترجمه ممکن نیست. نکته ۴: ساختار تسبیح‌مانند (پُلی‌ریبوزوم) در هر دو نوع سلول پروکاریوت و یوکاریوت مشاهده می‌شود، نه فقط در پروکاریوت.
۱۴	سخت	نکته ۱: در آغاز ترجمه پیوند اشتراکی بین مونومرها تشکیل نمی‌شود. نکته ۲: در آغاز رونویسی، پیوندهای ضعیف (هیدروژنی) بین دو رشته‌ی DNA شکسته می‌شوند. نکته ۳: در طویل شدن ترجمه، پیوندهای هیدروژنی بین نوکلئوتیدهای با قند یکسان (tRNA و mRNA) تشکیل می‌شود. نکته ۴: در مرحله‌ی آغاز رونویسی چنین قندهای یکسانی وجود ندارد (قند dNA دئوکسی‌ریبوز است و RNA ریبوز). نکته ۵: در پایان رونویسی، پروتئین‌های ویژه جدایش RNA را تسهیل می‌کنند اما در ترجمه نیز کار مشابهی انجام می‌شود؛ لذا برعکس این گفته نادرست است.
۱۵	متوسط	نکته ۱: پروتئین‌های غیرترشحی الزاماً جزئی از ساختار اندامک‌ها نیستند و می‌توانند در سیتوپلاسم یا هسته عمل کنند. نکته ۲: آنزیم لیزوزیم یک آنزیم برون‌سلولی است و از طریق شبکه آندوپلاسمی زبر و دستگاه گلژی ترشح می‌شود. نکته ۳: پروتئین‌های خارج‌شده از RER به سطحی از دستگاه گلژی می‌رسند که از غشای سلول دورتر است. نکته ۴: تمام پروتئین‌های آزاد در سیتوپلاسم الزاماً در همان سلولی که آزاد می‌شوند ساخته نشده‌اند (نمونه: آنزیم القاکنندهٔ مرگ در فصل ۵ یازدهم).
۱۶	متوسط	نکته ۱: در تنظیم منفی، مهارکننده به ناحیه‌ی اپراتور متصل می‌شود؛ در تنظیم مثبت، فعال‌کننده به راه‌انداز متصل است. نکته ۲: فقط یکی از نواحی (اپراتور) در دو بخش خود با پروتئین تنظیمی پیوند دارد. نکته ۳: اپراتور نخستین جایگاه شناسایی RNA پلیمراز نیست؛ این نقش مخصوص راه‌انداز است. نکته ۴: فاصله‌ی ناحیه‌ی تنظیمی با پروتئین متصل به قند ثابت نیست، چون با اتصال قند، موقعیت پروتئین تغییر می‌کند. نکته ۵: فقط راه‌انداز است که موجب شناسایی دقیق جایگاه آغاز رونویسی می‌شود، نه اپراتور.
۱۷	سخت	نکته ۱: تنظیم بیان ژن مربوط به کنترل میزان رونویسی است، نه افزایش تولید ژن یا همانندسازی. نکته ۲: در تنظیم بیان ژن، ممانعت از اتصال مولکول‌های دارای پیوند هیدروژنی (مثلاً RNA پلیمراز و DNA) رخ می‌دهد. نکته ۳: کاهش یا افزایش طول مرحله‌ی اینترفاز در باکتری بی‌معناست چون باکتری اینترفاز ندارد. نکته ۴: تنظیم در مرحله‌ی آغاز رونویسی انجام می‌گیرد، نه در اتمام آن.
۱۸	متوسط	نکته ۱: در دستگاه لاکتوز باکتری E. coli، هر سه ژن مسیر لاکتوز دارای جهت رونویسی یکسان و رشته‌ی الگوی مشترک هستند. نکته ۲: لاکتوز به DNA متصل نمی‌شود، بلکه به بازدارنده متصل شده و آن را از اپراتور جدا می‌کند. نکته ۳: اگر گلوکز موجود باشد، حتی با وجود لاکتوز، ژن‌ها رونویسی نمی‌شوند. نکته ۴: تغییر ساختار سه‌بعدی پروتئین در اثر اتصال قند فقط در یکی از انواع تنظیم (تنظیم منفی) رخ می‌دهد.
۱۹	متوسط	نکته ۱: در یوکاریوت‌ها (دارای پیرایش)، عوامل رونویسی به راه‌انداز یا به توالی افزاینده متصل می‌شوند و می‌توانند به RNA پلیمراز نیز متصل شوند. نکته ۲: تمام رونویسی‌های هسته‌ای نیازمند عوامل رونویسی هستند. نکته ۳: عوامل رونویسی در یوکاریوت‌ها، مانند فعال‌کننده و مهارکننده‌ی باکتریایی، مستقیماً با ژن تماس ندارند چون در نواحی بین‌ژنی جای دارند. نکته ۴: بیان “پروکاریوت‌ها غشا ندارند” نادرست است؛ آن‌ها غشای سلولی دارند ولی غشای هسته ندارند.
۲۰	متوسط	نکته ۱: تنظیم رونویسی با تجمع tRNA انجام نمی‌شود؛ tRNA به مرحله‌ی ترجمه مربوط است. نکته ۲: در یوکاریوت‌ها، فشرده‌سازی کروموزوم‌ها موجب کاهش رونویسی می‌شود. نکته ۳: توالی افزاینده میان ژن‌ها نیست، بلکه ناحیه‌ای بین‌ژنی است. نکته ۴: در پروکاریوت‌ها امکان رونویسی چند ژن متصل به هم وجود دارد (ساختار چندژنی). نکته ۵: در تنظیم مثبت، mRNA به راه‌انداز متصل است و در تنظیم منفی با فاصله از آن قرار دارد.